• Κοινωνικός Προϋπολογισμός 2004

    Ο κοινωνικός προϋπολογισμός του έτους 2004, που καταρτίστηκε από τη Γενική Γραμματεία Κοινωνικών Ασφαλίσεων, παρουσιάζει στις τρέχουσες τιμές τα ποσά που θα διατεθούν από το κράτος και τους εποπτευόμενους φορείς για κοινωνική προστασία, όπως προβλέπεται από το νόμο 2084/92. Ο κοινωνικός προϋπολογισμός περιλαμβάνει τα ποσά που θα διατεθούν από το κράτος για κοινωνική προστασία δηλαδή για ασφάλιση, υγεία και πρόνοια.

    Ως εκ τούτου κινείται στα πλαίσια του προϋπολογισμού του αντίστοιχου έτους, δηλαδή του 2004. Γι” αυτό και θα “πρεπε να παρουσιάζεται στην αρχή κάθε χρόνου. Με δεδομένο ότι υπήρξε η κυβερνητική αλλαγή μετά τις εκλογές του Μάρτη η δε νέα κυβέρνηση δεν προέβη σε αναμόρφωση του προϋπολογισμού βρισκόμαστε σήμερα στην παράδοξη θέση να συζητάμε επί του κοινωνικού προϋπολογισμού του 2004, στα πλαίσια ενός προϋπολογισμού που κατάρτισε η προηγούμενη κυβέρνηση ενόψει του προϋπολογισμού του 2005 που κατάρτισε η σημερινή.

    Έτσι λοιπόν αναγκαστικά η όποια κριτική ασκηθεί από μέρους μας, θα αναφέρεται στις προθέσεις της κυβέρνησης,  όπως διαφαίνονται από τον προϋπολογισμό, η συζήτηση του οποίου θ” αρχίσει αύριο.

    Γιατί η όποια κριτική, πρέπει να γίνεται με συγκεκριμένα κριτήρια. Και αν τα κριτήρια αυτά δεν είναι σαφή τότε και η κριτική καθίσταται ασαφής. Και τότε φτάνουμε στο σημείο ο προϋπολογισμός να παρουσιάζεται από άλλους σαν φιλολαϊκός και άλλους σαν αντιλαϊκός. Ή όπως έλεγε ο γέρος της Δημοκρατίας να ευημερούν οι αριθμοί και να δυστυχούν οι πολίτες.

    Ιδιαίτερα στα πλαίσια αυτού του κοινωνικού προϋπολογισμού, που κρίνοντας από τον πρόλογό του που υπογράφει ο Υπουργός Εργασίας, είναι γεμάτος από καλές προθέσεις, διακηρύξεις και συνθήματα, αλλά που αυτά  έρχονται σε αντίθεση με αυτά που μπορεί κανείς να προβλέψει από την εφαρμογή του τακτικού προϋπολογισμού.

    Κυρίες και κύριοι συνάδελφοι,

    Τα τελευταία χρόνια έχουν γίνει πολλά βήματα στη δημιουργία και διεύρυνση του κοινωνικού κράτους. Πετύχαμε σε συνθήκες δημοσιονομικής σταθερότητας που υπαγόρευε η είσοδός μας στην ΟΝΕ κάτι που οι υπόλοιπες χώρες της Ευρώπης είχαν κατακτήσει, από τα μέσα της δεκαετίας του 70. Το Εθνικό Σύστημα Υγείας, ο ΟΓΑ και για υγειονομική κάλυψη και για ασφαλιστική κάλυψη, το ΕΚΑΣ για τους χαμηλοσυνταξιούχους και τις συντάξεις του ΟΓΑ είναι λίγα μόνο από τα μέτρα που φέρουν τις σφραγίδα της δικής μας παράταξης. Αλλά υπάρχουν και πολλές πρόσθετες έμμεσες κοινωνικές παροχές, που επεξέτιναν το δίκτυο κοινωνικής προστασίας και επιχορηγούνταν μέσω του κρατικού προϋπολογισμού, όπως ο επιτυχημένος θεσμός των ΚΑΠΗ , οι παιδικοί σταθμοί, ο κοινωνικός τουρισμός, οι επιδοτήσεις στους συγκοινωνιακούς φορείς. Δεν θα ήταν υπερβολή από μεριάς μου να ισχυριστώ ότι επί των ημερών μας η έννοια της πολιτικής δημοκρατίας περιέλαβε την έννοια της κοινωνικής δικαιοσύνης.

    Ο πήχης λοιπόν είναι ψηλά και καλείστε να διευρύνετε τις κατακτήσεις αυτές του λαού μας. Άλλωστε δεν πρέπει να ξεχνάτε, πως ό,τι υπερβαίνει τις πολιτικές αντιπαραθέσεις και διαρκεί, αποτελεί την  ουσία της προσφοράς στην πολιτική. Έχετε χρέος ως κυβέρνηση να συνεχίσετε να προωθείτε το κοινό αγαθό.

    Λυπάμαι όμως, ότι παρά τις κεντρώες διακηρύξεις σας, πλανάται στην πολιτική σας η θατσερική άποψη ότι η κοινωνία είναι ανύπαρκτη. Γιατί το κεντρικό συμπέρασμα από τον κρατικό προϋπολογισμό που κατετέθη είναι άμεσες και απλόχερες παροχές και ελαφρύνσεις στους επιχειρηματίες και αναμονή στους μισθωτούς και συνταξιούχους. Αναμονή και συγχρόνως παραπομπή σ” ένα υποσχόμενο καλύτερο μέλλον, το οποίο όμως με αυτή την πολιτική δε φαίνεται καν στον ορίζοντα.. Γι” αυτό και η συντριπτική πλειοψηφία των Ελλήνων αναμένουν περισσότερη ακρίβεια και εμφανίζονται ανασφαλείς τόσο για τους οικογενειακούς προϋπολογισμούς τους όσο και για την πορεία της οικονομίας. Φοβούνται δηλαδή απογείωση της ανεργίας και της ακρίβειας.

    Αυτή η θατσερική αντίληψη επιβεβαιώνεται από την λιτότητα που επιβάλλεται στους μισθούς και τις συντάξεις. Να πω δυο νούμερα ; Η μηνιαία κατώτερη σύνταξη γήρατος του ΙΚΑ αυξάνεται κατά 3,5%. Αυτό σε πραγματικά νούμερα σημαίνει 14,4 € το μήνα. Ή αλλιώς 0,48 € τη μέρα.

    Οι συνταξιούχοι του ΟΓΑ από 200 € που παίρνουν μηνιαία σύνταξη, προβλέπεται το 2005 να πάρουν 20 € περισσότερα, δηλαδή 0,67 € περισσότερα την ημέρα.

    Για τους μισθούς των δημοσίων υπαλλήλων, προβλέπεται αύξηση 6,3 % έναντι του 2004. Σ” αυτό το ποσοστό βεβαίως περιλαμβάνεται η μισθολογική εξέλιξη του προσωπικού, κάτι που σημαίνει ότι η πραγματική αύξηση δε θα είναι πάνω από 3%. Απλά να θυμίσω ότι αντίστοιχη περυσινή αύξηση προσέγγιζε το 10%. Και η Ν.Δ. τότε χαρακτήριζε αυτή την αύξηση σαν ψίχουλα και ότι οδηγούμε την κοινωνία σε πτώχευση.  Αλλά σαν αντιπολίτευση ήταν εύκολα τα λόγια και δυστυχώς δε μετατρέπονται σε θετικές πράξεις τώρα που είστε κυβέρνηση.

    Ο γκρίζος ορίζοντας για το μέλλον των Ελλήνων γίνεται ακόμα πιο μουντός αν λάβει κανείς υπόψη του τα φορολογική επιβάρυνση των φορολογουμένων με μεσαίο εισόδημα. Κάτι που θα το καταλάβουν από τους πρώτους κιόλας μήνες του 2005 λόγω αύξησης του συντελεστική παρακράτησης φόρου εισοδήματος. Από την αύξηση των τελών κυκλοφορίας και από την αύξηση των εμμέσων φόρων.

    Αλήθεια κύριε Υπουργέ, πού πήγε η προεκλογική σας δέσμευση για μείωση του συνολικού φορολογικού βάρους στην οικονομία; Η σκληρή αυτή εισοδηματική πολιτική δεν εφείσθη ούτε τους δικαιούχους του ΕΚΑΣ, όπου η προβλεπόμενη συνολικά αύξηση είναι της τάξης του 10,7% έναντι 33,6 του 2004. Κάτι που σημαίνει 15-20 € το μήνα. Και βέβαια εκκρεμεί ακόμα η προσαρμογή των εισοδηματικών κλιμάκων. Κάτι που σημαίνει, ότι λόγω της ονομαστικής αύξησης των συντάξεων κατά ελάχιστα  ευρώ άνω του ορίου – πάνω από το οποίο δεν δικαιούνται ΕΚΑΣ – υπάρχει ο κίνδυνος μείωσης του αριθμού των δικαιούχων. Είναι δυνατόν κύριε Υπουργέ να επιδιώκεται τέτοια αφαίμαξη;

    Αλλά ο προϋπολογισμός επιφυλάσσει ζοφερό μέλλον και για την Υγεία. Αφού οι αυξήσεις σ” αυτή τη νευραλγική ασπίδα της κοινωνικής προστασίας είναι σχεδόν μηδαμινές και πάντως υπολείπονται σαφώς ακόμα και του ετήσιου ιατρικού πληθωρισμού. Έτσι το φτωχό ΕΣΥ  θα μετατραπεί σε φτωχότερο.

    Κυρίες και κύριοι συνάδελφοι,

    Παρακολουθούμε τη διάψευση όλων των προεκλογικών υποσχέσεων της κυβέρνησης. Οι προεκλογικές υποσχέσεις για ενίσχυση του κοινωνικού κράτους και των οικονομικά ασθενέστερων κοινωνικών ομάδων εγκαταλείπονται από τον πρώτο κιόλας χρόνο διακυβέρνησης της Ν.Δ.. Η κυβερνητική πολιτική παραμένει προσαρμοσμένη στις γνωστές παραδοσιακές της μεθόδους. Παραγνωρίζει εξ” ολοκλήρου την κοινωνική οικονομία σα διαδικασία κοινωνικής συνοχής. Παραγνωρίζει κάτι που είναι αποδεκτό σε όλη την Ε.Ε.. Ότι το κόστος διατήρησης μιας κοινωνικής αποστολής αποτελεί αναπτυξιακή επένδυση. Γιατί το κόστος του κοινωνικού αποκλεισμού είναι πολύ υψηλότερο από το κόστος της πρόληψής του. Γιατί να ξέρετε η ανεργία και οι περιστολές δε θα οδηγήσουν σε περιορισμό των δαπανών. Αντίθετα θα ανεβάσουν κατακόρυφα το κοινωνικό και οικονομικό κόστος. Δεν απέχει ο χρόνος που η πλειοψηφία του ελληνικού λαού θα κατανοήσει ότι οι έννοιες του κέντρου και υπό Καραμανλή κυβερνήσεις είναι διαχρονικά αντίθετες και αλληλοαποκλειόμενες.

     

    17/12/2004